Bartholin Kisti, Ağrı ilişkisi ve Tedavisi
Kadınlarda, vajina girişinin her iki yanında da bulunan Bartholin bezleri, cinsel ilişki sırasında kayganlığın sağlanması için gerekli olan sıvıyı salgılamakla görevlidir. Bartholin bezlerinin içerisinde üretilen kaygan ve şeffaf yapıdaki sıvı, cinsel uyarılmanın gerçekleşmesi ile bez kanalından geçer ve vajinanın girişine doğru akar. Kadınlarda ağrı ve şişlik gibi belirtilerle kendisini gösteren Bartholin kisti ise üretilen sıvının vajina girişine geçmesini sağlayan kanalların herhangi bir sebepten dolayı tıkanması ile meydana gelmektedir. Kanal tıkandığı için salgılanan sıvı vajina girişine akamaz ve kanalın içerisinde birikerek genişlemesine sebep olur. Böylece, o bölgede içi sıvı dolu bir kitle oluşur. Eğer kitlenin içerisinde sadece salgılanan sıvı birikirse kist, pü birikirse de abse olarak adlandırılır.
Üreme çağında olan kadınlarda, Bartholin kisti en sık bakterilerin sebep olduğu enfeksiyonlar sebebiyle oluşmaktadır. Bartholin kanalı enfeksiyon sebebiyle tıkanır ve salgının çıkış yapmasına izin vermeyerek kanalın tıkanmasına neden olur. Tıkanıklığa neden olan enfeksiyonlar arasında ise en çok bel soğukluğuna sebep olan bakterinin, Bartholin kisti oluşumuna sebep olduğu düşünülmektedir. İlk önce kist olarak meydana gelen tıkanıklık genellikle çoğu kadında zaman içerisinde abseye dönüşmektedir. Bakteriler dışında Bartholin kanalının tıkanmasına cerrahi tedavi uygulaması, yaralanmalar ya da oldukça ender olarak karşılaşılsa da Bartholin kanseri sebep olabilmektedir.
Bartholin kanalının tıkanması sonucunda oluşan kist sadece dış dudaklarda meydana gelen şişlikle kendisini belli etmektedir. Şişlik dışında başka bir belirti yoktur. Ancak Bartholin absesi, şiddetli ağrı yapar ve kese boşaltılmadığı takdirde devam eder. Bu gibi durumlarda hastalar sık sık ağrı kesici kullanarak ağrılarını kontrol altında tutmaya çalışabilirler, ancak Bartholin absesi ağrısı, ağrı kesicilere karşı zayıftır. Ağrının geçmesi için kesedeki absenin boşaltılması gerekir. Kimi zaman hekimin müdahalesine gerek kalmadan abse kendi kendisine patlayarak boşalabilmektedir. Böyle bir durumda hasta aniden ağrısının geçtiğini fark eder. Abse boşaltılsa da, Bartholin kanalının tekrar tıkanmasına bağlı olarak zamanla yeniden ağrısız bir şişlik şeklinde Bartholin kisti oluşabilir. Bu şişlik herhangi bir ağrı yapmasa da orada yer alacak ve zaman içerisinde küçülüp büyüyecektir. Abse eğer kendi kendisine patlamazsa, cerrahi müdahale gerekli olur. Bisturi ile ufak bir kesi atarak hekim kesenin içini boşaltır. Bu uygulama sonucunda oldukça kısa bir süre içerisinde ağrı tamamen geçer. Operasyon esnasında kanal genişletilerek tekrar Bartholin kisti ya da absesinin oluşması engellenir ve hastanın hekimin önerdiği antibiyotikleri düzenli olarak kullanması gerekir.
Absenin tedavisi oldukça kolay olsa da Bartholin kisti tedavisi ne yazık ki kolay değildir. Kist operasyon ile açılsa dahi zaman içerisinde yeniden nüksetme ihtimali oldukça yüksektir. Bu nedenle kimi zaman Bartholin bezini kanalı ile birlikte çıkarmayı tercih eden hekimler de bulunmaktadır. Ancak bu seçenek genellikle kanser şüphesi yüksek olan hastalarda uygulanmaktadır. Sağlıklı kadınlarda Bartholin kisti yeni bir kanal oluşturulması ile tedavi edilmektedir.