KIRIM KONGO KANAMALI ATEŞİ (KKKA)
Kırım Kongo kanamalı Ateşi Bunyaviridae ailesinden keneyle taşınan bir virüsün (Nairovirus) yaydığı enfeksiyon nedeniyle oluşur. Hastalık ilk kez 1944 yılında Kırım’dagörüldüğünden Kırım Kanamalı Ateşi adını almıştır. Daha sonra 1969 yılında virüsün Kongo’da gerçekleşen salgının nedeni olduğu ortaya çıktığında hastalık Kırım Kongo Kanamalı Ateşi olarak anılmaya başlamıştır.
Kırım Kongo kanamalı ateşi Doğu Avrupa’da Özellikle Sovyet Birliği ülkelerinde, Akdeniz ülkelerinde, Çin’in kuzey batısında, Orta Asya’da, güney Avrupa’da, Afrika’da, Orta Doğu’da ve Hindistan’da görülmektedir.
Kırım Kongo Kanamalı Ateşi Nasıl Bulaşır?
İksodid (sert) keneler, özellikle de Hyalomma türü keneler KKKA virüsünün hem kaynağı hem taşıyıcısıdır. Büyükbaş hayvanlar, keçiler, koyunlar, tavşanlar gibi çeşitli vahşi ve yerli hayvanlar da virüsün barındığı canlılardır. Virüsün insanlara bulaşması enfeksiyonu taşıyan kenelere veya hayvanlara temas ile gerçekleşir. KKKA virüsün bulaştığı kan veya diğer vücut sıvılarına temas yoluyla insandan insana bulaşabilir. Ayrıca hastanelerde tıbbi malzemelerin doğru bir şekilde sterilize edilmemesi, enjeksiyon iğnelerinin tekrar kullanımı ve medikal malzemelere virüsün bulaşmasıyla da hastalığın taşındığı gösterilmiştir.
Kırım Kongo Kanamalı Ateşi Belirtileri ve semptomları
KKKA’nın başlangıcı ani olmaktadır. Başlangıç belirtileri arasında baş ağrısı, yüksek ateş, sırt ağrısı, eklem ağrıları, mide ağrısı ve kusma yer alır. Gözlerde ve yüzde kızarma, boğazda kızarma, damakta kırmızı lekeler de görülür. Ayrıca sarılık ve şiddetli vakalarda duygu durum değişiklikleri ile hassasiyet algısında değişmeler görülebilir.
Hastalık ilerledikçe büyükçe çürümeler görülür, şiddetli burun kanamaları, enjeksiyon bölgelerinde kontrol edilemeyen kanamalar görülür. Bunlar hastalığın yaklaşık dördüncü gününde başlayıp iki hafta kadar devam eder. KKKA salgınlarında hastaneye yatan hastaların ölüm oranı %9 ila %50 arasında değişmektedir.
KKKA enfeksiyonunun uzun dönemli etkilerinin belirlenmesi için hastalıktan kurtulan kişiler üzerinde yeterince çalışma yapılmamıştır. Ancak iyileşme yavaştır.
Kırım Kongo Kanamalı Ateşi Risk Faktörleri
Çobanlar, hayvan alıp satanlar, kesimhanede çalışanlar KKKA riski altındadır. Bu işlerin sıklıkla yapıldığı bölgelerin sağlık kuruluşlarında çalışanlar da virüsün bulaştığı kan ve vücut sıvılarına temas riski taşımaktadır. Hayvancılık yapılan bölgelere sıklıkla seyahat eden kişiler de virüsü alabilirler.
Kırım Kongo Kanamalı Ateşi Nasıl Teşhis Edilir?
KKKA teşhisinde kullanılan laboratuvar testleri arasında antijen tespiti enzim bağlantılı immunosorbent dizisi (ELISA), gerçek zamanlı polimeraz zincir reaksiyonu (RT-PCR), virüs izolasyon girişimleri ve ELISA ile antikor tespiti (IgG ve IgM) yer almaktadır. Hastanın KKA’ya uyumlu klinik geçmişiyle birlikte yapılan laboratuvar teşhisi, kanda veya ölümcül vakadan toplanan dokularda viral antijen, viral RNA dizilimi tespiti ile virüs izolasyonunun bir kombinasyonu ile yapılabilir.
İmmunohistokimyasal lekelendirme de formalinde fikse edilmiş dokularda viral antijen kanıtlarını gösterir. hastalığın ileriki aşamasında hayatta kalan hastalarda kanda antikorlar bulunabilmektedir. Ancak antijen, viral RNA ve virüsler daha fazla barınamaz.
Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) Tedavisi
KKKA tedavisi destekleyici bir tedavidir. Sıvı dengesinin korunması, elektrolit anormalliklerinin düzeltilmesi, oksijenasyon ve hemodinamik destek ve ikincil enfeksiyonların tedavisini içerir. Virüs laboratuvar ortamında antiviral ilaç ribavirine hassastır. Bu maddenin KKKA hastalarında kullanılmasının olumlu sonuçları olmuştur.
ERKEK