Bakla ve Baklanın Faydaları
Bakla ve Baklanın Faydaları
Mutfaklarımızın gizli kahramanlarından, baharın müjdecisi, yeşilin en güzel tonuyla sofralarımızı şenlendiren bakla, sadece lezzetiyle değil, sağlık dolu özellikleriyle de gönlümüzü fetheden bir bitki. İşin aslı, baklagiller ailesinin bu nadide üyesi, yüzyıllardır Anadolu topraklarında bereketin ve şifanın sembolü olmuştur. Gelin görün ki, günümüzde faydaları tam olarak bilinmeyen ya da hakkında kulaktan dolma bilgilerle yaklaşılan bir besin.
Bakla Bitkisi: Toprağın Derinliklerinden Sofralarımıza
Baklagiller familyasının gözde üyelerinden olan bakla, kazık köklü ve tek yıllık bir bitkidir. Kökleri toprağın derinliklerine, ortalama 110 santimetreye kadar uzanarak besinleri adeta bir mıknatıs gibi çeker. Yan kökleri de güçlü bir şekilde etrafa yayılarak üzerlerinde azot sabitleyici yumrular oluşturur ki bu da toprağın verimliliği için oldukça önemlidir. Bakla, sadece kendi büyümesi için değil, toprağı beslemesiyle de çiftçinin yüzünü güldürür.
Baklanın taneleri tazeyken o iştah açıcı yeşil rengine bürünürken, kuruduğunda kahverengi tonlarına döner. Şunu kabul edelim, her iki haliyle de mutfaklarımızda ayrı bir yeri vardır. Ancak kuru baklanın, tazesine göre besin değeri açısından daha yoğun olduğunu es geçmemek gerekiyor. Öyle ki, kuru baklanın yaklaşık 100 gramında, ortalama 341 kalori, 26 gram protein ve 58 gram karbonhidrat bulunur. Bu da onu enerji deposu bir besin haline getirir. Potasyum, magnezyum minerallerinin yanı sıra K, B1, B2 ve B6 vitaminleri açısından da oldukça zengindir. Taze yaprakları salatalara ferahlık katarken, tanelerinden yapılan enfes yemekler sofralarımızın vazgeçilmezidir. Bayrampaşa baklası, sakız baklası, sultani bakla gibi çeşitleriyle ülkemizin hemen her yerinde yetişebilmesi de ne büyük şans.
Baklanın Sağlığa Yararları: Bir Lokmada Şifa
Bakla, içeriğindeki zengin besin öğeleri sayesinde sayısız faydayı beraberinde getirir. Açıkçası, bu kadar mütevazı bir bitkinin böylesine güçlü etkileri olmasına şaşırmamak elde değil.
Sindirim Sistemine Dost
Bakla, yüksek lif içeriği sayesinde sindirim sistemimizin düzenli çalışmasına ilaç gibi gelir. Kabızlık problemi yaşayanlar için adeta bir can simididir. Bağırsak hareketlerini düzenleyerek dışkının yumuşamasına ve kolay atılmasına yardımcı olur. Bu sayede kalın bağırsak hastalıklarına ve hemoroid gibi rahatsızlıklara karşı koruyucu bir kalkan oluşturur. Diyelim ki sindiriminizde bir yavaşlama hissediyorsunuz, bakla tüketmek bu duruma karşı doğal ve etkili bir çözüm olabilir.
Kalp Sağlığının Koruyucusu
Kolesterol seviyelerini düşürme özelliğiyle bakla, kalp ve damar sağlığını destekleyen önemli besinlerdendir. İçerdiği lifler, kötü kolesterolün (LDL) emilimini azaltmaya yardımcı olur. Ayrıca potasyum içeriği sayesinde kan basıncının dengelenmesine katkıda bulunur, bu da yüksek tansiyon riskini azaltmada yabana atılmaması gereken bir faktördür.
Böbrek ve İdrar Yolları Temizleyicisi
Geleneksel tıpta böbrek ağrılarına iyi geldiği bilinen bakla, böbrek taşlarının ve kumlarının dökülmesinde de yardımcı olabileceği düşünülür. İdrar söktürücü özelliği sayesinde idrar yollarını temizlemede faydalıdır, vücuttan toksinlerin atılmasına destek olur.
Kemik Sağlığı ve Bağışıklık Sistemine Destek
K vitamini ve magnezyum gibi mineraller açısından zengin olması, baklayı kemik sağlığı için de değerli kılar. K vitamini, kemik yoğunluğunun korunmasında önemli bir rol oynar. B vitaminleri kompleksi ise genel enerji metabolizması ve bağışıklık sisteminin güçlenmesi için gereklidir. Bu sayede vücudumuzun hastalıklara karşı direncini artırmaya yardımcı olur.
Bakla ve Parkinson Hastalığı: Hassas Bir Konu
Baklanın Parkinson hastalığına iyi geldiğine dair bazı geri bildirimler olduğunu biliyoruz. İşin aslı, bakla doğal yollarla L-dopa (levodopa) adı verilen bir madde içerir. Levodopa, Parkinson tedavisinde kullanılan temel ilaçlardan biridir ve beyinde dopamin seviyelerini artırarak hastalığın belirtilerini hafifletmeye yardımcı olabilir. Ancak bu durum, baklanın bilinçsizce tüketilmesini kesinlikle gerektirmez.
Baklanın Kullanım Şekilleri ve Dikkat Edilmesi Gerekenler
Bakla, taze veya kuru olarak tüketilebilir. Taze yaprakları ve çiçekleri de mutfaklarda yerini bulur. Baklayı kabuklarıyla birlikte tüketmek, içerdiği vitamin ve mineral kaybını azaltmanın işin püf noktasıdır, çünkü lif ve bazı besin öğeleri kabuk kısmında yoğunlaşır. Ancak her güzel şeyde olduğu gibi, bakla tüketiminde de bazı önemli noktaları es geçmemek gerekiyor.
Kimler Bakla Tüketmemeli? En Önemli Uyarı!
Bakla ile ilgili en kritik uyarılardan biri, halk arasında