Gebeliğin (Hamileliğin) 13. Haftası ve Ultrason Görünümü
Hamileliğin 13. Haftasında hem anne adayının vücudundaki değişimler büyük bir hızla devam etmekte hem de fetüsün gelişimi hızlanmaktadır. İlk 3 aylık dönemin son haftası olan hamileliğin 13. haftası bebeğin bağırsaklarının artık tamamen yerine yerleştiği ve kıvrımlaştığı dönemdir. Plasenta da bu dönemde gelişimine devam etmektedir. Ancak gelişimi tabii ki fetüs kadar hızlı değildir. Fetüs bu haftada aşağı yukarı 25 – 30 gr ağırlığına ulaşmaktadır. Karaciğer ise safra salgılamaya, pankreas insülin üretmeye başlamıştır. Ses tellerinin gelişimi artık tamamlanmış, kemiklerde ise ilk kemikleşme merkezleri belirmektedir. Hamilelik 13. hafta görüntüsü ile artık fetüsün el, kol, bacak ve ayak hareketleri de büyük bir rahatlıkla görülebilmektedir. Yapılan ölçümlerde ise baş – popo mesafesi 6-7 cm uzunluğuna ulaşmış olacaktır.
Hamileliğin 13.haftası itibariyle bebeğin demir ve kalsiyum ihtiyacı da artış göstermektedir. Bu nedenle anne adaylarının bu dönemde hekim tavsiyesiyle multivitamin desteği alması son derece önemlidir. Yine aynı şekilde dengeli ve düzenli bir şekilde beslenmeye de özen gösterilmelidir. Bol taze meyve ve sebze ile birlikte lifli gıdaların tüketimine ağırlık verilmelidir. Düzenli beslenmeye özen gösteren anne adaylarında vitamin eksikliğine rastlanmasa da yine de beslenmeye son derece dikkat etmek bebeğin sağlıklı gelişimi açısından önemlidir.
Gebeliğin 13. haftası kromozom hastalıklarının değerlendirilmesi açısından uygun bir dönemdir. Bu dönemde ikili tarama testi adı verilen ve kromozom anomalilerinin incelendiği test yapılabilir. İkili tarama testi, anneden alınan kanın incelenmesi ile yapılmaktadır. fetüsün baş – popo mesafesi ile birlikte nazal burun ölçümü gerçekleştirilir. Anneden alınan kan örneğinde de BHCG ve PAPP – A adı verilen hormonların varlığına bakılır. İkili tarama testinin duyarlılığı % 90 civarındadır. Bu test 21 ve 18 kromozomlu bebeklerin, erken dönemde tespit edilebilmesi için yapılmaktadır ve oldukça önemlidir. Eğer test sonucunda yüksek risk sonucu elde edilirse, ileri bir genetik inceleme önerilmektedir.
Artık gebeliğin 13. haftası olduğu için düşük yapma riski büyük bir ölçüde de azalmaktadır. Bebekler bu dönemde orta boy bir mandalina büyüklüğüne ulaşmaktadır ve kafası vücudunun sadece 1/3’ü büyüklüğündedir. İlk üç aylık dönemin tamamlandığı 13. hafta sonrasında anne adaylarını oldukça zorlayan bulantı, kusma ve halsizlik belirtileri artık yavaş yavaş yok olmaya başlayacak ve anne adayları daha rahat bir şekilde geçirecekleri ikinci üç aylık döneme giriş yapacaklardır. Bu dönemde ayrıca vücutta çatlaklar başlayabileceği için çatlak önleyici bir krem kullanılarak, önlem alınabilir.