Hepsaglik

Ateşli havale geçiren çocuğa yaklaşım

Makale Düzeyi:  4 / 10
Düzey Filtrele: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10
?
Ateşli havale geçiren çocuğa yaklaşım
Decrease Font Size Increase Font Size Yazı Boyutu Makaleyi Yazdır
       

Ateşli Havale/Nöbet Geçiren Çocuklar ve Ailelere Yaklaşım Önerileri

 

Ateşli Havale

 

Ateş enfeksiyoz veya diğer patolojik durumlara karşı vücudun vermiş olduğu bir yanıttır. Ateş tek başına bir hastalık olmayıp bir bulgudur. Vücuttaki inflamasyon veya diğer reaksiyonlar sonucu vücutta ateş meydana gelir. Yani ateş bir nevi savunma mekanizması ve aynı zamanda uyarı niteliğindedir.  Kontrol altına alınabilen ateşlerden korkmamak gerekir. Fakat kontrol altına alınamayan, düşmeyen ateş durumlarında özellikle küçük çocuklarda ateşli havale durumları söz konusu olabilir. Ateşe bağlı olarak görülen nöbetler beyin hücrelerinin uyarılabilirliğinin artması ve anormal sinyaller açığa çıkması durumunda meydana gelir ve durum tıp dilinde febril konvülsyon olarak ifade edilir. Havale söz konusu olduğu anlarda özellikle de bebeklerde ateşe sekonder komplikasyonlar ve sekel kalma durumları meydana gelebileceğinden ateşle mücadele etmek son derece önem arz eder.

Çocukların ateşli havale geçirmelerine tanık olmak anne ve babalar için oldukça zor bir deneyim olmaktadır. Çocuklarda ilk defa böyle bir olay yaşanması söz konusu oluyorsa da ailelerin soğukkanlılıklarını koruması, paniğe kapılmaması gerekir. Bu anlarda sakin kalmak çocukların her zaman yararlarına olacaktır. Nöbet sırasında çocukların boğulmalarına engel olmak için yan taraflarına yatırılması ve annelerin her an yanı başlarında bulunması gerekir. Çocukların bu anlarda anneler her zaman ağızlarını açmaya çalışır. Her ne kadar buna çaba sarf ediliyor olsa bile pek doğru bir davranış değildir. Nefes alıp vermede sorun yoksa müdahele etmeden çocuk doğrudan acile götürülmelidir.

Ateşli havale geçiren çocuklara yaklaşımlar her zaman bilinçli bir şekilde gerçekleştirilmelidir. Burada en büyük görev annelere düşmektedir. 38,5 ya da 40 derecede olan ateşler oldu ise ve çocuk  havale geçiriyor ise ilk olarak çocuğun üzerini tamamen soyması gerekir. Çocuklar havale esnasında üşüdüklerini hissedecekler ve bundan dolayı buna izin vermek istemeyeceklerdir. Anne adayları onları dinlemek yerine kıyafetleri bir an önce çıkarmalıdır çünkü kıyafetler ateşin düşmesine engel olacak, bilakis daha da yükselmesine neden olacaktır. Çocukların havale sırasında ağızlarında yabancı maddeler de olabilir. Bunların ateşli havale sırasında aspire edilmemesi için ağızdan çıkarılmaları gerekir.

Anne bu sırada çocuklarını sağ taraflarına yatırması gerekir. Çünkü bu süreç içerisinde çocukların salyaları akciğerlerine kaçma ihtimalleri bulunmaktadır. En kısa süre içerisinde çocuklar bu şekilde bekletilmeden en yakın merkeze başvurulması gerekir. Hastane ya da acile yetiştirilmesi bir hayli önem arz eder. Acil servis birimleri bu noktada gerekli olan her şeyi yapacaktır. Acil doktorunuza çocuğu teslim etmeniz ve soğukkanlılığı yitirmemeniz, teslimiyet göstermeniz ve paniğe kapılmamanız da önemlidir, diğer türlü doktor ve sağlık personellerine stres yaptırmak, psikolojik baskı oluşturmak olumsuz bir çalışma ortamına neden olur.

 

Ateşli Havalenin Tekrarlama İhtimali Mevcuttur

 

Ateşli havale geçiren çocukların her ne kadar bir anda ateşleri düşmüş olsa bile o an ateşin tekrarlama ihtimalleri de göz ardı edilmemelidir. Bu durum çocukların yaşlarına göre de değişiklik göstermektedir. Bazıları 1-2 kez tekrarlarken bazen de hiç tekrarlama olmaz. Yine de aile bireyleri bunun için gerekli tedbirleri alması gerekir. Çocuk 1 yıl içerisinde bir kere havale geçirdi ise ikincisini de yaşama ihtimali %33 dür.

Bu sorun karşısında alınması gereken tedbirler oldukça önemli olmakta. Bir kere havale geçirdikten sonra çocukların bunu tekrar yaşamaması için gerekli tedbirleri aile bireyleri almalıdır. Çocukların tekrar havale geçirme ihtimalleri olmasından dolayı eğer çocuğun 37,5 ve üzerine çıktıysa direk ateş düşürücü vermeleri gerekir. Daha da yukarı çıkmasına engel olmak gerekir. Gerekli tüm öneriler uygulandı fakat bekleme süresinin sonunda hala ateş yüksek seyrediyorsa annelerin direk hastanelere başvurmaları gerekir. Havale geçirmelerine engel olmak için ortamların ısılarının azaltılması, vücüda ılık tatbikat yapılması ve ılık duş aldırılması, ateş düşürücülerin dönüşümlü ve sırayla kullanılması, elde varsa makattan ilaçların uygulanması önem arz eder.

 

3 Aylık Bebekler Risk Grubundadır

 

Bebeklerde bu durum normale göre daha riskli olmaktadır. İlk üç ay boyunca bebeklerin havale geçirmeleri sekel kalmalarına, hatta hayati tehlike arz eden durumlara neden olabilir. Bu anlarda anne adaylarının direk doktorlar ile iletişim içerisinde olmaları gerekir. Annelerin ateşle mücadele konusunda bilgili olmaları gerekir.  6-7 yaşından sonra ateşli havale riski biraz azalırken dikkatli bir şekilde olmak her zaman önem arz eder.

 

Soğukkanlı olun, Aşırı Panik Yapmayın

 

Böyle sorunlarda anne adayları babalara göre her zaman daha bilinçli olmaktadır. En ufak vücut ısılarının artması durumunda babalar telaş yaparken anne adayları biraz daha sakin kalabilir. Her ne kadar ateşler halk arasında oldukça zararlı olarak biliniyor olsa bile aksine yararlı yönleri de bulunmaktadır. Ateş, ancak kontrol altına alınamazsa risk teşkil eder. Çocukların hastalıklarında ve daha çok enfeksiyon gibi durumlarda gözlenen bulgudur. Aslında tek başına bir hastalık değildir. Ateşli hastalıklar, vücut içerisinde yer alan enfeksiyon gibi etkenler ile savaşmasını ve bağışıklık sistemlerinin daha iyi çalışmalarını en iyi şekilde sağlar. Sonuç olarak çocuk ateşlendiğinde telaş yapmak yerine sakinliği korumak ve bu konuda neler yapılabileceğini düşünmek oldukça önemlidir.

 

Ateş Kaç Derecede Meydana Gelir?

 

 

Vücudun kendi basal ısısı mevcuttur ve yaşamsal faliyetler için bu zorunludur. Her vücut ısısı ateş olarak değerlendirilmez. Peki kaç derecenin üzeri ateş kabul edilir? Makat, ağız ya da koltuk altı gibi değişik bölgelerden ateş ölçümleri yapılabilir. Makattan yapılan ölçümlerin ortalama olarak 38 ve üzerinde, ağız kısımlarından yapılanların ortalama olarak 37.5 ve üzeri, kulaklardan yapılanların 38 ve üzerinde olması gerekirken koltuk altından yapılanların ise 37.2 ve üzerindeki derecelerde olması gerekir. Bu dereceler sınır değerlerdir ve bu değerlerin üzerinde olan derecelerde yüksek ateş olarak yorumlanır. Büyük bireyler ateşi kompanse edebilirken çocuklar ateşe karşı nispeten daha hassastır.

 

Ayrıca bkz: Doğru ateş Ölçümü Nasıl Yapılır?

 

Ateşli Havalede Ne Görülür? Ateşli Havale Belirtileri

 

Ateşli havale geçiren çocuklarda belli durumlar meydana gelir. Ateş geçiren çocukta belirtiler şunlardır:

  • Çocukların aniden bilinçlerini kaybetmesi,
  • Kol ve bacakların istemsiz bir şekilde kilitlenmesi,
  • Gözlerde olan kayma, tavana veya belli bir noktaya gözleri dikmiş olarak kalma,
  • Altlarını ıslatması,
  • Rengin solması,
  • Bedende oluşan yaygın kasılmalar.

Bu belirtilerin ardından çocuklar bu tabloyu 1-2 dakika boyunca yaşar ve bir süre sonra genellikle düzelme olur.

Havale geçiren bir çocuk videosu yazımıza eklenmiştir. Ateşli havale geçiren çocuk videosunu detaylı inceleyerek havale görünümü, havele geçiren çocuğu tanıma konusunda ilerleme kaydedebilirsiniz.

Ateşli Havale Geçiren Çocuk Videosu

 

Ateşli havale basit ve komplike olarak ikiye ayrılabilir. Basit havaleler genellikle 15 dakikanın altında sürerken, komplike nitelikteki ateşli havaleler genellikte 15 dakikanın üzerinde seyreder.

İki dakikanın ardından çok yoruldukları için de uykuya dalacaklardır. Bu belirtiler olduğunda çocuk ateşli havale geçiriyor diyip acile kaldırmanız gerekir.

 

Ateşli Havale Nedenleri Nelerdir? Havale Niye Olur?

 

Ateşli havale geçirmenin tek bir nedeni yoktur. Aslından birden fazla nedeni de olabilir. Bunlar bazen virüs ya da bakterilerin neden olduğu enfeksiyonlar olabilir. En sık nedenler genellikle viral ajanlardır. Soğuk algınlıkları, grip gibi nedenler ateşi yükseltir ve havaleye neden olabilirler. Anjin, orta kulak iltihabı, ishal, zatürree, menenjit, tüberküloz gibi sorunlar çocuklarda bu durumların olmasına neden olabilir. Küçük bebeklerde bazen sıkı giydirme, güneşte uzun süre durma veya susuz kalma da ateş nedenidir. Romatizmal hastalıklar, bağışıklık sistemi problemleri, lösemi ya da lenfoma gibi durumlar da neden olabilir. Daha önceden de belirttiğimiz üzere ateş bir hastalık değil, bir bulgudur ve çeşitli hastalıkların bir göstergesidir.

 

Ateşli Havalenin Tehlikeleri Nelerdir?

 

Ateşli havale çocuklarda nörolojik sorunlara ya da kalıcı sekeller bırakabilir.  Ateşli havale hastalığının en büyük tehlikesi tekrarlanma ihtimallerinin olmasıdır. Çünkü bir çocuk bir kere böyle bir sağlık sorunu ile karşılaştıysa bunu tekrar yaşama ihtimali oldukça yüksek olmaktadır. Bu durum için ailelerin oldukça iyi bir şekilde tedbirlerini almaları gerekir. Yaşın büyümesi ile bu riskler de ortadan kalkacaktır. Kontrol alınmayan havalelerde ileride soğuk havale geçirme ihitmali da az olsa artar.

 

Havale Geçiren Çocukta Havaleyi Önlemek İçin Öneriler

 

  • Ateşle mücadele yöntemlerini anneler ve ebeynler çok iyi bilmeli,
  • Aileler mutlaka elde 2 adet, farklı etken maddeli ateş düşürücüler bulundurmalı ve bunları 3-4 saat arayla dönüşümlü kullanmalı,
  • Hızlı ve etkin uygulama için, özellikle düşmeyen ateşlerde elde yedek ateş düşürücü fitiller bulundurulmalı,
  • Çocuğun kıyafetleri komple çıkarılmalı, giysilerin ateşi yeniden yükseltmesine engel olunmalı,
  • İlaç uygulamalarına rağmen ateş düşmüyor ise çocuğa mutlaka ılık su uygulaması yapılmalı, lüzum halinde ılık banyo yaptırılmalıdır.

Ateş sınır değerlere geldiğinde veya ateşin olacağı hissedildiğinde bir an evvel bu öneriler uygulanmalıdır. Diğer taraftan ateş takibi için elinizde mutlaka digital göstergeli hassas bir ateş ölçer bulundurmanızda fayda var. Ayrıca yapılan en büyük hatalardan biri ateşi elle ölçmektir. Ateşi elle ölçmek yanıltıcı olabilir bu yüzden ateş mutlaka ateş ölçer ile ölçülmelidir. Çocukta havale geçirme belirtisi tespit ederseniz derhal doktora başvurmanız gerekir.

 

     
    hs-yorum  

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir